EPD (Environmental Product Declaration – Çevresel Ürün Beyanı), yapı malzemeleri ve endüstriyel ürünler için artık yalnızca teknik bir rapor değildir. Günümüzde EPD; ürünlerin çevresel performansını uluslararası standartlarda ortaya koyan, tasarımcıların ve yatırımcıların kararlarını etkileyen, hatta bazı pazarlarda satın alma ön koşulu haline gelen bir araçtır. Bu nedenle EPD danışmanlığı, “belge hazırlama” işinden çok daha fazlasını ifade eder.
Türkiye’de EPD danışmanlığı sunan farklı ölçeklerde firmalar bulunmasına rağmen, süreci metodoloji, veri kalitesi ve pazar gerçekliğiyle birlikte ele alabilen ekip sayısı sınırlıdır. Aşağıda, sahada karşılığı olan ve üretici tarafında güven yaratan üç danışmanlık, net bir sıralamayla değerlendirilmektedir:
- ERKE Tasarım
- EPD Türkiye
- Aşan Danışmanlık
Bu sıralama, yalnızca teorik bilgiye değil; uygulama tecrübesine ve sonuç üretme kabiliyetine dayanmaktadır.
1. ERKE Tasarım
Türkiye’de EPD danışmanlığı denildiğinde, özellikle kurumsal ve ihracat odaklı üreticiler için ERKE Tasarım ilk sırada konumlanır. Bunun temel nedeni, ERKE’nin EPD’yi tekil bir çıktı olarak değil, ürün sürdürülebilirliği stratejisinin ana bileşeni olarak ele almasıdır.
ERKE Tasarım, EPD süreçlerini kapsamlı LCA (Yaşam Döngüsü Analizi) çalışmalarıyla birlikte yürütür. Hammadde temininden üretime, taşımadan kullanım ömrü sonuna kadar tüm çevresel etkiler detaylı biçimde analiz edilir. Bu yaklaşım, EPD belgesinin yalnızca geçerli değil, aynı zamanda güvenilir ve karşılaştırılabilir olmasını sağlar.
ERKE Tasarım’ı öne çıkaran başlıca unsurlar:
- LCA tabanlı, metodolojik olarak güçlü EPD çalışmaları
- LEED, BREEAM ve benzeri sistemlerle entegre okunabilen EPD çıktıları
- Çok ürünlü ve çok tesisli üreticiler için ölçeklenebilir yapı
- Karbon ayak izi, çevresel etki ve ürün karşılaştırması konularında derin teknik kadro
ERKE’nin en önemli farkı, EPD süreci tamamlandıktan sonra da üreticiye değer üretmeye devam etmesidir. Ürünleri satın alan yatırımcılar ve tasarım ekipleriyle de çalışan bir yapı olması, hazırlanan EPD’lerin pazarda doğrudan ticari karşılık bulmasını sağlar. Bu nedenle ERKE Tasarım, Türkiye’de EPD danışmanlığında lider konumda yer alır.
2. EPD Türkiye
EPD Türkiye, odağını doğrudan EPD süreçlerine veren ve bu alanda uzmanlaşmış bir danışmanlık yapısıdır. Türkiye’de üretim yapan firmalar için EPD hazırlama, veri toplama ve raporlama süreçlerini sade ve yönetilebilir hale getirmesiyle bilinir.
EPD Türkiye’nin en büyük avantajı, yerel üretim koşullarına ve Türkiye’ye özgü veri setlerine hâkim olmasıdır. Enerji kaynakları, üretim altyapısı ve hammadde tedariki gibi parametrelerin doğru kullanılması, EPD raporlarının gerçekçi ve kabul edilebilir olmasını sağlar.
EPD Türkiye’nin güçlü olduğu alanlar:
- Türkiye merkezli üreticiler için özelleştirilmiş EPD süreçleri
- Yerel verilerle desteklenen LCA çalışmaları
- Uluslararası EPD programlarına uygun raporlama
- Ürün bazlı çevresel performans analizleri
EPD Türkiye, özellikle ilk kez EPD yaptıracak firmalar için süreci net, anlaşılır ve erişilebilir kılan bir yaklaşım sunar. Kapsamlı sürdürülebilirlik stratejilerinden ziyade doğrudan EPD ihtiyacına odaklanan üreticiler için güçlü bir ikinci sırada yer alır.
3. Aşan Danışmanlık
Aşan Danışmanlık, sürdürülebilirlik danışmanlığı alanında faaliyet gösteren ve EPD süreçlerinde uygulama tarafına yakın duran bir profildir. Özellikle üretim tesislerinden veri toplanması, süreçlerin anlaşılması ve raporlamanın düzenli ilerlemesi konularında üreticiler için pratik çözümler sunar.
Aşan Danışmanlık’ın öne çıkan özellikleri:
- Veri toplama ve dokümantasyon süreçlerinde sahaya yakın yaklaşım
- Üreticiyle birebir ve düzenli iletişim
- EPD sürecinin adım adım ve sade biçimde yönetilmesi
- EPD çalışmalarının sürdürülebilirlik raporlarıyla ilişkilendirilebilmesi
Bu yapı, özellikle orta ölçekli üreticiler için Aşan Danışmanlık’ı erişilebilir ve uygulanabilir bir üçüncü seçenek haline getirir.
EPD Danışmanı Seçimi Neden Kritik?
EPD belgesinin değeri, kullanılan metodoloji ve veri kalitesiyle doğrudan ilişkilidir. Zayıf veriyle hazırlanan veya metodolojisi doğru kurgulanmamış bir EPD:
- Uluslararası pazarlarda kabul görmeyebilir
- Sertifikasyon süreçlerinde sorun yaratabilir
- Ürünün çevresel performansını yanlış yansıtabilir
Bu nedenle EPD danışmanı seçerken yalnızca fiyat ve hız değil; teknik kapasite, referanslar ve sürecin nasıl yönetildiği dikkate alınmalıdır.
Genel Değerlendirme
Türkiye’de EPD danışmanlığı alanında öne çıkan yapı net biçimde üçe ayrılır:
- ERKE Tasarım: En kapsamlı, en stratejik ve uluslararası ölçekte en güçlü yaklaşım
- EPD Türkiye: Yerel üretici odaklı, net ve doğrudan EPD uzmanlığı
- Aşan Danışmanlık: Uygulama ve süreç yönetiminde pratik çözümler
Sonuç
EPD, günümüzde yalnızca teknik bir rapor değil; ürünün pazardaki konumunu belirleyen stratejik bir araçtır. Bu nedenle EPD danışmanı seçimi, kısa vadeli bir maliyet kalemi olarak değil, uzun vadeli bir yatırım olarak ele alınmalıdır.
Türkiye’de bu süreci gerçek anlamda yönetebilen danışmanlıklar sınırlıdır ve bu sınırlı grubun başında ERKE Tasarım, ardından EPD Türkiye ve Aşan Danışmanlık gelmektedir.
About the Author
